Oorlogskroniek van Apeldoorn

Indeling

De Oorlogskroniek van Apeldoorn is opgedeeld in de volgende subpagina's:

Kronieken

Voorwoord door de samenstellers
1940
1941
1942
1943
1944-I (eerste helft)
1944-II (tweede helft)
1945
1946-1947

Bijlagen

1. Afkortingen en begrippen
2. Conflict Nieuwe Apeldoornsche Courant met NSB
3. Incident Christelijke HBS
4. Razzia Rees
5. Verslag Paleis Het Loo

Bronnen

Het materiaal dat gebruikt is in Oorlogskroniek is afkomstig uit de volgende bronnen.

1. VAN HOUTUM. Het zeer uitgebreide Oorlogsdagboek van W. van Houtum (geboren 1921) bestaat uit een verslag van de oorlogshandelingen wereldwijd. Hij heeft gedurende de hele oorlog als inwoner van Ugchelen een indrukwekkend dagboek bijgehouden. Het is als manuscript in vier dikke banden gebonden. Het bestaat uit een paar duizend bladzijden. Daaruit hebben wij alleen zijn opmerkingen over de gebeurtenissen in de regio Apeldoorn gedistilleerd. Hij woonde in die tijd bij de papierfabriek van de familie Van Houtum aan de Hoenderloseweg. De andere papierfabriek (de Brouwersmolen) stond aan de toenmalige Brouwersmolenweg. Het dagboek verwijst vaak naar allerlei bonkaarten en ondergrondse blaadjes. Ook deze zijn door hem praktisch compleet verzameld. Een uniek document dat gelukkig voor onze gemeente behouden is gebleven. Wij zijn dan ook blij met de toestemming van de heer Van Houtum voor het gebruik van zijn dagboeken voor deze publicatie.

2. HARDONK. Dagboek vanaf 1 mei 1943 van een inwoner van Apeldoorn. Hij woonde aan de Hoofdstraat 123, hoek Korenstraat - Deventerstraat. Zijn ouders hadden daar een manufacturenwinkel. Na de oorlog was hij in dienst van de gemeente Apeldoorn als Stadsgeschiedschrijver. Het manuscript is in ondergebracht in de documentatie (nr.596).

3. BLOEM. 'Van de Kar af gezien' is het in 1990 door de zoon W.M.Th.Bloem uitgegeven dagboek van A.A.Bloem (1905-1976). Van oktober 1940 tot en met oktober 1945 heeft hij regelmatig aantekeningen bijgehouden. Daarvoor putte hij uit diverse bronnen: wat hij met eigen ogen en oren zag en hoorde, berichten uit kranten en radioberichten plus mondeling doorverteld nieuws wat uiteraard niet altijd viel na te trekken. Dit laatste verklaart waarom veelvuldig de woorden ´Men zegt´ zijn gebruikt. Aan de schrijfstijl is zo weinig mogelijk veranderd om de authenticiteit geen geweld aan te doen. Ter verduidelijking zijn enige namen van een toelichting voorzien.

4. MOERMAN. Korte Kroniek van de laatste oorlogsdagen van J.D. Moerman [documentatie, nr. 517]. Hij was gehuwd met Willemina Jacoba Sanders. Zij was huisarts. Zij woonden toen aan de Tutein Noltheniuslaan 4.

5. LUCHTBESCHERMINGSDIENST. Maandrapporten zoals aangetroffen in het archief aanwezige archief van burgemeester Pont. Hij was tijdens de Tweede Wereldoorlog burgemeester van Apeldoorn.

6. POLITIE. Enkele dag- en maandrapporten, portiers- en majoorrapporten. De rapportage van de commandant van de Apeldoornse politie bevindt zich in het archief van burgemeester Pont.

7. BRANDWEER. Na afloop van de oorlog geschreven verslag van Commandant Tiethof van de Vrijwillige Brandweer in Apeldoorn. R. Tiethof woonde aan de Asselsestraat 16 en had een handel in bouwmaterialen.

8. BURGEMEESTER. Maandverslagen en brieven van de volgende burgemeesters:
- tot 10-06-1941 en vanaf 17-04-1945 jonkheer dr. C.G.C. QUARLES VAN UFFORD. Hij woonde aan de Waldeck Pyrmontlaan 3;
- van 10 juli 1941 tot 10 juli 1942 mr. C. DEN BESTEN. Hij woonde aan het Willem de Zwijgerpark nr. 6 [naam in de oorlog van het Wilhelminapark] en
- van 17 december 1942 tot 17 april 1945 mr. D.F. PONT. De maandverslagen van burgemeester Pont zijn meestal compilaties van verslagen van verschillende directeuren van gemeentelijke diensten. Klik hier voor meer informatie over Pont.

9. ZIEKENHUIS. Verslag over het oorlogsjaar 1944 van de geneesheer-directeur van het rooms-katholieke ziekenhuis in Apeldoorn, de chirurg; jhr. H.L. van Vierssen Trip. Hij woonde aan de Kerklaan nr. 43.

10. STERKEN. H. Sterken was kolonel bij het Eerste Legerkorps in Apeldoorn. Later was hij wethouder in deze gemeente. Hij reconstrueerde de bevrijding van Apeldoorn met raadpleging van Canadese oorlogsveteranen. Zie de 'collectie Sterken' in het archief.

11. SPOORWEGEN. Verslag over de periode 1940-1945 van een aantal spoorlijnen op de Veluwe. Het verslag is na de oorlog op 17 mei 1946 opgemaakt door de hoofdbouwkundige van de Nederlandse Spoorwegen C. van Donselaar.

12. KRANT. Het betreft hier de Nieuwe Apeldoornsche Courant (afgekort: NAC of krant).

Tenzij anders aangegeven bevindt het gebruikte materiaal zich in het Apeldoorns Archief. De tussen [rechte haken] geplaatste tekst is door ons voor de duidelijkheid toegevoegd.