Locatie
Verzetsstrijderspark, naast het Koetshuis van de villa Marialust
Ontwerp
Han Goudswaard (Gemeente Apeldoorn)
Opdrachtgever
College van burgemeester en wethouders
Onthuld
4 mei 2010 door burgemeester mr. G.J. de Graaf
Uitvoering
14 rechthoekige zwart granieten stenen met één gepolijst vlak waarin de namen en het jaar van overlijden zijn gegraveerd
Herdenkingsdatum
4 mei
Adoptie
volgt
Het verhaal achter het monument
In 1970 ontving het college van B en W het verzoek, de Kerklaan de naam Verzetsstrijderslaan te geven en bij de Man met de vlag een muur te plaatsen met de namen van de gevallenen uit het verzet en de plaats van overlijden, als eerbetoon aan het verzet gedurende de Tweede Wereldoorlog. Het gemeentebestuur besloot echter de omgeving van Marialust de algemene naam Verzetsstrijderspark te geven, omdat het als onmogelijk werd gezien ieders mening over het gevoelige onderwerp van individuele namen van verzetsstrijders (wie niet, wie wel) te laten meewegen.
De afgelopen jaren heeft het gemeentebestuur een aantal verzoeken ontvangen een straat naar iemand uit het voormalig verzet te vernoemen, maar lange tijd is er vastgehouden aan het eerder genoemde besluit. Met het verstrijken van de jaren zijn de gevoeligheden bij groeperingen van voormalige verzetsstrijders minder geworden. Dat maakte het mogelijk de discussie opnieuw aan te gaan. Na een zorgvuldige afweging, die enkele jaren heeft geduurd, is besloten namen te selecteren van verzetsstrijders die destijds in Apeldoorn woonden, hun verzetsdaden binnen Apeldoorn pleegden en dat met de dood hebben moeten bekopen. Er is ook gelet op de plaats die zij binnen het verzet innamen en op de betekenis van hun verzet voor Apeldoorn. Als eerbetoon is niet gekozen voor het vernoemen van straten, maar voor een monument.
Bij de selectie is de straatnamencommissie niet over één nacht ijs gegaan, maar heeft grote zorgvuldigheid aan de dag gelegd. Het resultaat is een lijst met 14 namen. Deze namen zijn op natuurstenen aangebracht en de stenen hebben als een samenhangend herdenkingsmonument een plaats gekregen in het Verzetsstrijderspark.
Op 14 natuurstenen 14 namen van verzetsstrijders, die het als hun plicht zagen om te strijden voor vrede en vrijheid, wetend dat ze dit met gevaar voor eigen leven deden.
Met dit nieuwe monument krijgen 14 verzetsstrijders opnieuw een plaats van herinnering. Opnieuw, omdat hun namen ook al op andere monumenten in Apeldoorn e.o. voorkomen. Zij waren mensen die niet met grote woorden, maar met daden het verschil hebben gemaakt. Als gevolg daarvan hebben ze de bevrijding niet mogen beleven. Het gaat om:
• Johannes Balk, geboren 3 maart 1922 te Delft, overleden 2 december 1944 te Apeldoorn;
• Jan Jozua Barendsen, geboren 11 september 1882 te Amsterdam, overleden 2 oktober 1944 te Apeldoorn;
• Reinier van Gerrevink, geboren 4 maart 1907 te Apeldoorn, overleden 2 oktober 1944 te Apeldoorn;
• David Gosker, geboren 25 februari 1879 te Nieuwekerk a/d IJssel, overleden 12 april 1945 te Apeldoorn;
• Albert Jan Huijdekoper, geboren 13 juni 1883 te Arnhem, overleden 12 april 1945 te Apeldoorn;
• Willem Karreman, geboren 5 augustus 1925 te Apeldoorn, overleden 3 oktober 1944 te Apeldoorn;
• Taeke Johan Kroeze, geboren 13 april 1920 te Ermelo, overleden 2 december 1944 te Apeldoorn;
• Evert van ’t Land, geboren 28 maart 1899 te Utrecht, overleden 13 mei 1945 te Sandbostel Duitsland;
• Reinder Mulder, geboren 25 februari 1911 te Deventer, overleden 12 april 1945 te Apeldoorn;
• Hendrik Ouwejan, geboren 11 juni 1903 te Zaandam, overleden 22 april 1945 te Ravensbrück;
• Jan Scherpenzeel, geboren 23 mei 1904 te Apeldoorn, overleden 12 april 1945 te Apeldoorn;
• Jan Schut, geboren 8 juni 1918 te Apeldoorn, overleden 2 december 1944 te Apeldoorn;
• Johannes Diederik Suijling, geboren 10 januari 1906 te Den Haag, overleden 2 december 1944 te Apeldoorn;
• Antoon van Velsen, geboren 28 maart 1912 te Apeldoorn, overleden 13 april 1945 te Apeldoorn.
Met opzet zijn de stenen onder verschillende hoeken ingegraven en de kring waarin zij liggen is bewust niet helemaal symmetrisch. Zo wordt aangegeven dat het om verschillende individuen gaat, die elkaar soms helemaal niet kenden en lang niet altijd contact met elkaar hadden. Het monument is zodanig ontworpen dat het mogelijk is nieuwe stenen met namen bij te plaatsen als daar in de toekomst behoefte aan zou ontstaan.
De gedenktekens waarop de namen van deze verzetsmensen ook vermeld staan:
